تبلیغات
دانش بومی
  • تازه ترین مطالب:
آخرین مطالب
شاخصی مهم در انتخاب داماد؟!

شاخصی مهم در انتخاب داماد؟!


فرهنگ مجموعه پیچیده ای است که در برگیرنده دانستنیها ، اعتقادات ،هنرها ، اخلاقیات ،قوانین ،عادات وهرگونه توانایی دیگری است که بوسیله انسان بعنوان عضو جامعه کسب شده است


در جامعه شناسی و انسان شناسی از فرهنگ تعاریف متعددی عنوان گردیده است . معروفترین وتقریباً  جامع ترین تعریفی که از فرهنگ ارائه گردیده تعریفی است که ادوارد تایلر[1][1] ارائه داده است.

در کل با توجه به تعاریفی که از فرهنگ به عمل آمده است، می‌توان فرهنگ را میراث اجتماعی انسان دانست که او را از سایر حیوانات متمایز می کند. این وجوه تمایز را که منحصر به انسان است می‌توان مبتنی بر چند ویژگی دانست. تفکر و قدرت یادگیری ، تکلم، تکنولوژی و اجتماعی بودن(زندگی گروهی)

برخی از این صفات در حد بسیار ضعیفی در حیوانات نیز مشاهده می شوند که آنها را باید اعمال و حرکات غریزی تلقی کرد .

فرهنگ انسانی بر عکس در بسیاری از موارد بر غرایز بشری لگام می‌زند و به همین دلیل چنانچه فرهنگ انسانی را از انسان بگیرند تمایزی بین انسان و حیوان بجای نمی‌ماند.

فرهنگی شدن

فرهنگی شدن در حقیقت هماهنگی و انطباق فرد با کلیه شرایط و خصوصیات فرهنگی است و معمولاً به دو صورت ممکن است واقع شود. اول به صورت طبیعی و تدریجی که همان رشد افراد در داخل شرایط فرهنگی خاص است . دوم به صورت تلاقی دو فرهنگ که به به طرق مختلف ممکن است صورت گیرد . فرهنگ در برگیرنده تمام چیزهایی است گروهی از مردم از مردم دیگر می‌آموزند و تقریباً اعمال انسان مستقیم و یا غیر مستقیم از فرهنگ ناشی می‌شود و تحت نفوذ آن است . نفوذ فرهنگ در اعمال انسانی نمودار می‌شود. برآوردن نیازهای غریزی در انسان با مجموعه‌ای از رفتارهای پیچیده همراه است و این رفتارها را فرهنگ هر جامعه ای شکل می‌دهد . در مورد برآوردن نیاز (مثلاًتغذیه) در جوامع مختلف اشکال گوناگونی مشاهده می‌ گردد و محدودیت ها ، مقررات ، قواعد و رسومی وجود دارد که افراد هر جامعه را تحت نفوذ می‌گیرند که مثلاً چه باید خورد و از خوردن چه چیز باید پرهیز کرد. فرهنگ بین افراد مشترک است . هر فردی خصوصیاتی منحصر به فرد دارد که ویژه است و دیگران را از آن بهره‌ای نیست . این گونه خصوصیات جزو فرهنگ بشمار نمی‌رود مگر آنکه بوسیله افراد دیگر یاد گرفته شود و بصورت رسوم و عادات گروهی در آید و دیگران در انجام آن شرکت کنند. از سویی فرهنگ گردآوری شده جمع است ،ذخیره دانش انسانی از طریق نسل های متمادی فراهم شده است که از نسلی به نسل دیگر منتقل می‌گردد. و به همین دلیل غالباً هر اختراعی بر اساس زمینه عینی گذشته که حاصل کوششهای جمعی انسان است متکی است.

شاخص های  و معیارهای زندگی هر قومی به فرهنگ آن قوم بستگی دارد.واین شاخص ها به عنوان عناصر فرهنگی سال های بسیار زیاد طول می کشد تا شکل بگیرند. بنابراین برای از بین بردن  یا تغییر آن نیز سال های زیاد طول می کشد. 

یکی از عناصر فرهنگی در برخی ایلات  و عشایر ایران شاخص مهارت در دزدی و راهزنی در دوران گذشته برای کسب امتیاز دریافت دختر مورد دلخواه برای  انتخاب به همسری بود.

در دوران گذشته در برخی از ایلات دزدی و راهزنی یکی از افتخارات برای هر مردی بود و این کار چنان از ارزش والایی در جامعه برخوردار بودکه یک امر بهنجار به حساب آمده و در هنگام  انتخاب داماد مهمترین شاخص شغلی برای یک دامادی بود که خود را کاندیدای دختری می نمود. از همین رو داماد باید طی چند مرحله توسط پدر زن در عمل دزدی و راهزنی به طور عملی انتخاب امتحان پس می داد. بدینصورت که پدر زن او را در پشت آغل گوسفندان دیگران می برد و خود در گوشه ای به کمین می نشست . اگر داماد موفق به آوردن گوسفند یا گوسفندانی می شد بدون آنکه صاحب مال متوجه شود، و این امر در چند بار تکرار می شد، فرد مورد نظر توسط پدر دختر انتخاب می گردید و پدر دختر مطمئن بود که دامادی جسور و دارای جوهر کار( دزدی)  انتخاب کرده و نان آور خوبی است.

داماد هنگام ورود به قاش( آغل گوسفندان) می توانست به خوبی از راهی وارد شود که گله رم نکند، سگ ها را بفریبد و نیز طوری وارد شود و کار خود را انجام دهد که کسی با خبر نگردد، نمره خوبی می آورد و در غیر این صورت اگر می ترسید و یا سرایط بالا را نداشت یا به او دختر نمی دادند و یا مدتی به او فرصت داده تا بتواند در این کار متبحر شده و از امتحان سرافراز بیرون آید.


خاک بر سرت! پدر بزرگ من برای دست یابی به مادربرگم

گله گله گوسفند را از جلوی صدها سگ، آدم های مسلح

و در تاریکی شب به خانه آورد ولی توی بی عرضه نتونستی

یک انگشتر ناقابل را از مغازه بر داری؟!

این عنصر فرهنگی گرچه در ایلات مورد نظر از بین رفته است اما در ته نشست های مردم آن دیار هنوز به عنوان یک افتخار و شجاعت محسوب و متاسفانه در برخی کتب و مقالات متعدد گاهی چنین اعمالی ، تحت عمل های غرور آفرین ثبت شده  و بدان ها رنگ و لعاب دیگری زده شده است.

اینکه در دوران قدیم مردم فقیر بوده و در ایلات متعدد این اتفاقات صورت می گرفته  و آن نیز ناشی از فقر افتصادی و فرهنگی بوده است اما اینکه در هزاره سوم تحصیلکردگان ما به دنبال آن باشند که چنین اعمالی را در پرونده افتخارات خود ثبت کنند نشان از آن دارد که چنین افرادی هنوز در فضای همان دوران قدیم بوده و سره را از ناسره نشناخته و در شناخت تغییر شاخص ها دچار فقر استعداد هستند.

امروزه دنیا تغییراتش چنان سریع است که برخی می گویند خود تغییر هم تغییر می کندو مزه ای بر هم زدن اگر از قافله تمدن نوین عقب بیفتیم جبران آن اگر اگر نگوییم غیرممکناست، حداقل بسیار گران تمام خواهد شد. بنابراین اخذ تکنولوژی جدید و همراه شدن با دنیا ، البته با تکیه بر داشته های خویش و هم چنین شناخت بسترهای توسعه و بکار گیری نیروی انسانی شریف و متخصص می تواند راه گشا باشد و بازگشت به عقب جزارتجاع و سیاهی ببار نخواهد آورد بخصوص که ما بر چیزهایی افتخار کنیم که کهنگی و منفور بودنشان هم دردین و هم در عقل و هم چنین در فرهنگ فعلی و آداب و رسوم آشکار شده است.

 

 



 



[1][1] -tylor



 دوشنبه 1391/10/4  02:09    admin